Những ngày đầu năm, khi ngành Y tế cả nước hướng tới kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam, tại Trung tâm Nuôi dưỡng người tâm thần Nam Quảng Trị (xã Hiếu Giang), công việc chăm sóc, điều trị cho người bệnh vẫn diễn ra bình thường, lặng lẽ nhưng không kém phần vất vả. Ở nơi này, mỗi cán bộ, y bác sĩ không chỉ làm nhiệm vụ chuyên môn mà còn gánh trên vai trách nhiệm chăm sóc, chở che cho những con người chịu nhiều thiệt thòi trong cuộc sống.
Năm 2025 đi qua, để lại cho đơn vị những dấu ấn đặc biệt của sự chuyển mình. Đó là một năm của những biến động về cơ cấu, tổ chức, từ việc tách chức năng, chuyển giao nhiệm vụ cai nghiện ma túy đến việc đổi tên thành Trung tâm Nuôi dưỡng người tâm thần Nam Quảng Trị vào tháng 7/2025. Trong bối cảnh đó, không ít khó khăn phát sinh về tổ chức bộ máy, nhân lực và điều kiện làm việc. Tuy nhiên, tập thể cán bộ, viên chức Trung tâm vẫn giữ vững tinh thần đoàn kết, chủ động thích ứng, không để những biến động về hành chính ảnh hưởng đến công tác chăm sóc người bệnh.
Hiện nay, Trung tâm đang quản lý, nuôi dưỡng và chăm sóc 109 người bệnh tâm thần, trong đó phần lớn là đối tượng khuyết tật thần kinh, tâm thần đặc biệt nặng. Với những người bệnh này, khái niệm về cơ chế hay tên gọi đơn vị có lẽ là điều gì đó quá xa vời. Điều họ cảm nhận được rõ nhất chính là bữa cơm vẫn nóng hổi đúng giờ, tấm chăn vẫn ấm những đêm đông và ánh mắt ân cần của các y, bác sĩ chưa bao giờ vơi đi sự kiên nhẫn. Sự ổn định trong công tác chăm sóc người bệnh đã được tập thể cán bộ, viên chức đặt lên hàng đầu, không để bất cứ sự thay đổi nào làm gián đoạn nhịp sống vốn đã nhiều tổn thương của những mảnh đời nơi đây.
Ở Trung tâm, chăm sóc nhóm đối tượng khuyết tật thần kinh, tâm thần đặc biệt nặng là một thử thách không dành cho những người thiếu sự kiên trì. Hàng ngày, ngoài công tác chuyên môn, các cán bộ còn là người thân, người chăm sóc trực tiếp, hỗ trợ người bệnh trong những sinh hoạt tưởng chừng rất đơn giản nhưng với họ lại vô cùng khó khăn. Có những bệnh nhân hoàn toàn mất khả năng tự phục vụ, mọi sinh hoạt đều trông chờ vào sự giúp đỡ của cán bộ. Dù áp lực công việc lớn, nhưng đội ngũ cán bộ Trung tâm vẫn luôn giữ thái độ nhẹ nhàng, tận tâm, đặt sự an toàn và ổn định tâm lý của người bệnh lên hàng đầu.
Song song với công tác chăm sóc và điều trị, Trung tâm cũng chú trọng tổ chức các hoạt động phục hồi chức năng, lao động trị liệu phù hợp với tình trạng sức khỏe của người bệnh. Những vườn rau xanh mướt, đàn gia cầm hay các lớp học may... không chỉ là mô hình lao động trị liệu giúp cải thiện bữa ăn, mà còn giúp người bệnh rèn luyện kỹ năng, tăng khả năng giao tiếp và cảm nhận được giá trị của bản thân. Qua từng công việc nhỏ, người bệnh dần hình thành lại thói quen sinh hoạt, từng bước hòa nhập với cuộc sống tập thể.

Ngoài lao động trị liệu, những giờ đọc sách báo giúp người bệnh tìm lại sự tĩnh tại và rèn luyện nhận thức.
Nếu phải chọn một gam màu tươi sáng nhất trong bức tranh năm 2025 của Trung tâm, đó chắc chắn là Hội thi "Rung chuông vàng" diễn ra vào dịp kỷ niệm Ngày Quốc tế Người khuyết tật 3/12. Hội thi có sự tham gia của 50 thí sinh, 50 cuộc đời từng chìm trong bóng tối của nhận thức, nay tự tin nắn nót từng đáp án trên sàn thi đấu.

50 thí sinh hào hứng tham gia phần thi kiến thức tại hội thi “Rung chuông vàng”
Hình ảnh các thầy cô giáo, những người trực tiếp tham gia hỗ trợ, động viên thí sinh trong suốt hội thi đã để lại nhiều cảm xúc cho người chứng kiến. Nhưng xúc động hơn cả, có lẽ là câu chuyện của anh Đinh Trung Thành, một trong những người đạt giải cao tại hội thi. Khoảnh khắc bệnh nhân Thành gặp và ôm chầm lấy cô con gái của mình ngay trên sân khấu đã khiến cả hội trường lặng đi. Giọt nước mắt của ngày hội ngộ, cái ôm siết chặt sau bao ngày xa cách và lời nhắn nhủ mộc mạc của người cha: "Hôm nay, khi con nhìn thấy cha tham gia cuộc thi này, con hãy học ở cha sự cố gắng, nỗ lực vượt lên khó khăn", đã trở thành một thông điệp sống mạnh mẽ. Đó không chỉ là lời dạy con, mà là minh chứng hùng hồn nhất cho sự hồi sinh mầm thiện lương từ những nỗ lực không mệt mỏi của đội ngũ cán bộ Trung tâm.
Dẫu đã đạt được những thành quả đáng khích lệ trong việc "chữa lành" những vết thương tâm hồn, nhưng con đường phía trước của Trung tâm Nuôi dưỡng người tâm thần Nam Quảng Trị vẫn còn đó những gập ghềnh.
Chia sẻ với chúng tôi, ông Nguyễn Minh Sơn, Phó Giám đốc phụ trách Trung tâm không giấu được những trăn trở. Theo ông Sơn, dù luôn lấy người bệnh làm trung tâm, nỗ lực hết mình vì sự phục hồi của họ, nhưng thực tế cơ sở vật chất của đơn vị đang là một rào cản lớn. Khu nhà trực, phòng ở bệnh nhân xuống cấp, nguồn nước sinh hoạt thiếu hụt trầm trọng, điều này gây lo ngại về sức khỏe cho hơn 160 cán bộ và bệnh nhân. Thêm vào đó, bài toán thiếu hụt bác sĩ chuyên môn để thực hiện khám, điều trị tại chỗ vẫn là những nút thắt cần sớm được tháo gỡ. "Chúng tôi rất mong nhận được sự quan tâm, đầu tư hơn nữa về cơ sở hạ tầng và nguồn nhân lực, để công tác chăm sóc, phục hồi chức năng cho người yếu thế ngày càng hoàn thiện, để nơi đây thực sự là ngôi nhà thứ hai ấm áp và an toàn cho người bệnh", ông Sơn bộc bạch.
Mặc dù vẫn còn nhiều khó khăn, nhưng nhìn vào ánh mắt, niềm vui của những bệnh nhân khi được lao động, được yêu thương, chúng ta có quyền tin vào sứ mệnh mà Trung tâm Nuôi dưỡng người tâm thần Nam Quảng Trị đang theo đuổi. Không ồn ào, không phô trương, những nỗ lực ấy góp phần giúp người bệnh ổn định sức khỏe, tìm lại niềm tin và từng bước hòa nhập với cuộc sống. Đó cũng chính là cách đội ngũ cán bộ nơi đây hiện thực hóa lời dạy “Lương y như từ mẫu” bằng những việc làm cụ thể, giản dị nhưng đầy ý nghĩa.
Hoàng Linh